Η ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΤΙΜΗΣ ΤΟΥ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΥ ΘΑ ΣΗΜΑΝΕΙ ΚΑΙ ΤΗΝ ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΡΡΟΗΣ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ ΣΤΗΝ Μ. ΑΝΑΤΟΛΗ;

Γεώργιος Επιτήδειος – Αντιστράτηγος ε.α

π. Ευρωβουλευτής

Η πρόσφατη απόφαση των 24 χωρών μελών του ΟΠΕΚ+ να μειωθεί κατά 10% η παγκόσμιος παραγωγή του πετρελαίου, έθεσε τέρμα στην επί ένα και πλέον μήνα έντονη διαμάχη της Ρωσίας με την Σαουδική Αραβία, σχετικά με την τιμή του «μαύρου χρυσού». Επειδή η εξέλιξη αυτή είχε ως αποτέλεσμα και την μείωση της τιμής πετρελαίου, επλήγησαν τα οικονομικά συμφέροντα της Ρωσίας. Για τον λόγο αυτόν, αρκετοί πολιτικοί αναλυτές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η Ρωσία θα υποστεί γεωστρατηγική ήττα στην Μέση Ανατολή και θα αρχίσει σταδιακά να χάνει την δυνατότητά της να ασκεί κυρίαρχο ρόλο στην περιοχή.

Όμως είναι πολύ νωρίς για να εξαχθούν τέτοιου είδους  συμπεράσματα. Η ισχυρή παρουσία της Ρωσίας στην Μ. Ανατολή. στηρίζεται σε πολλούς και ουσιαστικούς παράγοντες , ένας εκ των οποίων είναι, φυσικά και το ότι είναι πετρελαιοπαραγωγός χώρα.

Η διαμάχη της με την Σ. Αραβία σχετικά με το ύψος της παραγωγής και της τιμής του πετρελαίου είναι παλιά και οφείλεται στα εκ διαμέτρου αντίθετα οικονομικά συμφέροντα  που έχει η κάθε μία χώρα, αλλά και την επιδίωξή τους να αποκτήσουν μεγάλο μερίδιο αγοράς, ώστε να είναι σε πλεονεκτική θέση έναντι των ανταγωνιστών τους.. Κατ΄ αρχάς και οι δύο ενδιαφέρονται να μη χρηματοδοτούν τις κρατικές δαπάνες τους από τα οικονομικά αποθέματα που τους εξασφαλίζει η πώληση του πετρελαίου, ώστε να έχουν την δυνατότητα να δανείζονται με μικρότερο επιτόκιο. Η Σαουδική Αραβία εξυπηρετείται από την αύξηση της παραγωγής και την μείωση της τιμής του πετρελαίου, Το αντίθετο συμβαίνει με την Ρωσία, η οποία έχει στηρίξει την οικονομική της πολιτική για εξασφάλιση μεγαλυτέρων αποθεμάτων εθνικού πλούτου στο πετρέλαιο. Συνεπώς εξυπηρετείται από την μείωση της παραγωγής και την διατήρηση των τιμών του πετρελαίου σε υψηλό επίπεδο.

Είναι γεγονός  ότι οι κινήσεις της Ρωσίας στον οικονομικό τομέα δυσχεραίνονται. Έχει όμως την δυνατότητα να ελιχθεί και να αποσβέσει τους κραδασμούς, έστω και με απώλειες, την έκταση των οποίων, η απόφαση του ΟΠΕΚ+ την βοηθάει να περιορίσει. Αυτό οφείλεται στην πολιτική που εφήρμοσε ο Πούτιν. Είχε αντιληφθεί ότι η διαμάχη για την τιμή του πετρελαίου ήταν απλώς θέμα τακτικής από την πλευρά της Σαουδικής Αραβίας και δεν θα διαρκούσε για μεγάλο χρονικό διάστημα, δεδομένου ότι αυτό θα έβλαπτε τις οικονομίες και των δύο χωρών. Εκτίμησε επίσης, σωστά, ότι τελικά, λόγω της μειώσεως της καταναλώσεως πετρελαίου, άρα και της ζητήσεως εξ αιτίας του κορωναϊού, η μείωση των τιμών θα ήταν μονόδρομος  Τέλος λόγω της παρατεταμένης οικονομικής αβεβαιότητος που θα υπάρξει όταν αρθούν οι περιορισμοί, αντιλήφθηκε ότι η μειωμένη τιμή στο πετρέλαιο θα παραμείνει επί πολλούς μήνες.  Εφήρμοσε λοιπόν μέτρα λιτότητος, όταν οι τιμές του πετρελαίου δεν είχαν ακόμη μειωθεί, οπότε κατόρθωσε να αποταμιεύσει χρήματα που θα του επιτρέψουν να μεθοδεύσει τις επόμενες κινήσεις του. Αυτό σημαίνει ότι πολιτικά δεν θα μειωθεί η δυνατότητά της Ρωσίας να επηρεάζει τα πράγματα στην Μέση Ανατολή.

Επίσης δεν πρέπει να διαφεύγει της προσοχής μας ότι η Ρωσία ήταν η μόνη χώρα που βγήκε πραγματικά κερδισμένη από την εμπλοκή της στην Μέση ανατολή και, κατ’ επέκταση, στην Ανατολική Μεσόγειο. Η εμπλοκή αυτή μάλιστα, επιτεύχθηκε με μια Στρατιωτική Δύναμη πολύ μικρή για τα δεδομένα μιας υπερδυνάμεως.

Πολύ σύντομα θα αναφερθώ στα πλεονεκτήματα που έχει αποκτήσει η Ρωσία από την εμπλοκή της στην κρίση της Συρίας.

          α.     Εξοστράκισε από την Μ. Ανατολή τις ΗΠΑ και δεν επέτρεψε στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ να διαδραματίσουν τον παραμικρό ρόλο στην περιοχή.

       β.   Έχει σταθεροποιήσει την παρουσία της στην Συρία. Η παρουσία αυτή θα αναβαθμισθεί όταν λήξουν οι συγκρούσεις, οπότε καί θα λάβει την «μερίδα του λέοντος» των κονδυλίων που θα διατεθούν για την ανασυγκρότηση της χώρας.

         γ.    Ελέγχει την Τουρκία στην οποία δεν επιτρέπει να συμπεριφερθεί ως μεγάλη περιφερειακή δύναμη στην περιοχή. Ελέγχει επιπλέον το Ιράν με τους συμμάχους του (Κούρδους και Χεσμπολάχ) και για τον λόγο αυτόν ασκεί επιρροή και στο Ισραήλ. Διατηρεί επίσης καλές σχέσεις με την Αίγυπτο με την οποία συνεργάζεται προκειμένου να παρεμβαίνει ενεργά στον πόλεμο της Λιβύης

       δ.  Διατηρεί σημαντική αεροναυτική παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο, έχοντας επιτύχει να εγκαταστήσει στην Συρία, χωρίς αντίδραση από τις  χώρες της Δύσεως, την Ναυτική Βάση στην Ταρτούς (Tartus) και την Αεροπορική Βάση  στο Χμεϊμίμ (Khmeimim), κοντά στην Λατάκια. Η ύπαρξή τους επιτρέπει την παρουσία του ρωσικού στόλου στην Αν. Μεσόγειο και την ενεργό συμμετοχή του στα εκεί δρώμενα. Εάν ληφθεί υπόψιν ότι οι υπόλοιπες Μεγάλες Δυνάμεις έχουν αποσυρθεί σχεδόν πλήρως από τις χώρες της Μ. Ανατολής με εξαίρεση μία μικρή παρουσία των ΗΠΑ στην Συρία και το Ιράκ, όπου και εκεί είναι «υπ΄ ατμόν», γίνεται εύκολα αντιληπτό ότι η επιρροή της Ρωσίας στην περιοχή είναι και θα παραμείνει ισχυρή.

       ε.  Η Ρωσία είχε την δυνατότητα να παρουσιάσει στην παγκόσμια αγορά αμυντικό υλικό. Τα νέα οπλικά της συστήματα όπως και τον νέο τύπο των θερμοβαρικών πυρομαχικών απολύτως πιστοποιημένων σε περιβάλλον πραγματικών πολεμικών επιχειρήσεων.

Το γεγονός αυτό προκάλεσε αύξηση του αγοραστικού ενδιαφέροντος διαφόρων χωρών. Έως σήμερα, έχουν προκύψει  παραγγελίες από Ινδία, Πακιστάν, Αλγερία, Σαουδική Αραβία, Ινδονησία και Βιετνάμ. Επίσης έχουν υπάρξει συζητήσεις, για κατασκευή πυρηνικών αντιδραστήρων, με Τουρκία και Σαουδική Αραβία. Επί πλέον, η Ρωσία έχει συνάψει με τον Άσσαντ συμβόλαια ύψους 5 δις δολαρίων για την αγορά στρατιωτικού υλικού.

Ως εκ τούτου, η επέμβαση της Ρωσίας στη Συρία μπορεί να αποφέρει συμβόλαια ύψους 6-7 δις δολ. (420-490 δις. ρούβλια). Ο Πούτιν έχει δηλώσει ότι η συριακή επιχείρηση έχει κοστίσει στη Ρωσία 33 δις. ρούβλια, ενώ ανεξάρτητες πηγές εκτιμούν ότι το κόστος δεν μπορεί να είναι κάτω από 38 δις. ρούβλια.

Με βάση τα προαναφερθέντα μπορούμε να ισχυρισθούμε ότι ο πόλεμος του πετρελαίου έστω και αν κατά την παρούσα φάση δεν είχε αίσια εξέλιξη για την Ρωσία δεν θα περιορίσει σημαντικά την δυνατότητά της να ασκεί επιρροή στην Μ. Ανατολή. Άλλωστε δεν είναι εύκολο δεχθούμε ότι θα επιτρέψει στον εαυτό της να απεμπολήσει τα κεκτημένα

Ας μη βιαζόμαστε λοιπόν να εξαγάγουμε συμπεράσματα. Η «αρκούδα», διαθέτει πολύ χρόνο ακόμη έως ότου πέσει σε «χειμερία νάρκη», εάν φυσικά συμβεί κάποτε αυτό.

Αθήνα 16 Απριλίου 2020

ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ

Για θέματα που αναρτούνται από το διαδίκτυο ή εικόνες, όπου πάντα σημειώνεται ευκρινώς η πηγή, αν υπάρχουν δικαιώματα συγγραφέων, παρακαλούμε ενημερώστε μας για να τα αφαιρέσουμε αμέσως. Να επισημανθεί ακόμη ότι οι απόψεις του ιστολόγιου, ή των αποσταλθέντων κειμένων σε μας, του/τα οποίου/α αναρτούμε δεν σημαίνει ότι συμφωνούμε με το περιεχόμενο και πιστεύουμε ως εκ τούτου δεν φέρουμε ευθύνη εκ του νόμου. Από τη στιγμή που απηχούν αποκλειστικά και μόνο τις απόψεις των συντακτών τους.